Odpust 18 września w kościele św. Stanisława Kostki

Opracował: Paweł Kubacki · aktualizacja 7.11.2026

Zawartość tekstu

Odpust 18 września - czyje to święto?

Odpust 18 września w Żmigrodzie wiąże się ze świętem św. Stanisława Kostki, patrona dzieci i młodzieży, oraz z kościołem pomocniczym pod jego wezwaniem. W Żmigrodzie w powiecie trzebnickim jest to drugi odpust Parafii Trójcy Świętej, obok uroczystości Najświętszej Trójcy.

Kogo Kościół wspomina 18 września?

18 września Kościół katolicki w Polsce wspomina św. Stanisława Kostkę, jezuickiego nowicjusza, który zmarł w Rzymie w 1568 roku. Jego wspomnienie ma stałą datę, dlatego dzień patronalny kościoła św. Stanisława Kostki przypada właśnie 18 września.

Stanisław Kostka jest szczególnie bliski młodym ludziom, lecz jego patronat nie ogranicza się do wieku. Przypomina o dojrzewaniu w wierze, odpowiedzialnych decyzjach i szukaniu dobra bez deklarowania łatwych odpowiedzi. W tradycji katolickiej święty jest świadkiem wiary, a nie bohaterem, któremu przypisuje się automatyczne skutki modlitwy.

„Nikt niech nie lekceważy twego młodego wieku”. - Pismo Święte, 1 Tm 4,12, Biblia Tysiąclecia

• Św. Stanisław Kostka - jego liturgiczne wspomnienie w Polsce przypada 18 września.
• Kościół św. Stanisława Kostki w Żmigrodzie - jest kościołem pomocniczym Parafii Trójcy Świętej.
• Parafia Trójcy Świętej w Żmigrodzie - należy do archidiecezji wrocławskiej i dekanatu Prusice.
• Patron młodzieży - to określenie pomaga zrozumieć, dlaczego święty bywa przywoływany przy bierzmowaniu i katechezie.

Dlaczego św. Stanisław Kostka jest ważny dla Żmigrodu?

W Żmigrodzie odpust 18 września dotyczy wezwania kościoła św. Stanisława Kostki, a nie tytułu głównego kościoła parafialnego. Archiwalna strona parafii z 2022 roku wskazywała ten dzień jako drugi odpust parafialny.

Historia patrona nie musi zastępować informacji praktycznej. Osoba szukająca programu powinna pamiętać, że stała jest data liturgiczna - 18 września - natomiast konkretny dzień obchodów, Msza i ewentualne nabożeństwo zależą od ogłoszeń na dany rok.

Więcej o znaczeniu patronatu wyjaśnia tekst Stanisław Kostka - czego jest patronem. Z kolei modlitewny wymiar wspomnienia rozwija modlitwa do świętego Stanisława Kostki.

Co to jest odpust i kiedy jest?

Odpust to zarówno uroczystość patrona kościoła, jak i darowanie przed Bogiem kary doczesnej za grzechy odpuszczone już co do winy. Katechizm Kościoła Katolickiego wyjaśnia to w nr 1471, a w Żmigrodzie 18 września odnosi się także do tytułu kościoła św. Stanisława Kostki.

Czym różni się święto parafii od odpustu duchowego?

Święto parafii jest obchodem związanym z patronem lub tytułem kościoła. Odpust w znaczeniu doktrynalnym dotyczy natomiast skutków grzechu, które pozostają mimo sakramentalnego przebaczenia winy. Te dwa znaczenia łączą się w języku potocznym, ale nie są tym samym.

„Odpust jest darowaniem przed Bogiem kary doczesnej za grzechy, zgładzone już co do winy”. - Katechizm Kościoła Katolickiego, nr 1471, wydanie polskie, 1994

KKK 1472-1473 rozróżnia karę wieczną, związaną z grzechem ciężkim, od kary doczesnej. Nie chodzi o straszenie ani o religijną transakcję. Katechizm opisuje drogę uzdrowienia relacji z Bogiem i skutków zła, które grzech powoduje w człowieku oraz wspólnocie.

• Odpust parafialny - jest uroczystością związaną z patronem albo tytułem danego kościoła.
• Odpust zupełny - oznacza całkowite darowanie kary doczesnej przy spełnieniu warunków wskazanych przez Kościół.
• Odpust cząstkowy - dotyczy częściowego darowania kary doczesnej i nie wymaga opisu w ludzkich miarach.
• Spowiedź - jest sakramentem pojednania, a nie synonimem odpustu.
• Enchiridion Indulgentiarum - urzędowy podręcznik Penitencjarii Apostolskiej określający normy i nadania odpustowe.

Czy kramy i festyn należą do odpustu?

Nie, kramy, spotkanie rodzinne czy festyn nie są warunkiem uzyskania odpustu duchowego. To elementy polskiego zwyczaju ludowego, które mogą towarzyszyć świętu patronalnemu, ale nie wynikają z KKK 1471 ani z Kodeksu Prawa Kanonicznego.

W dawnych parafialnych kronikach Żmigrodu pojawiały się informacje o festynach i koncertach kolęd. Ich archiwalny charakter opisuje tekst festyn parafialny i koncerty kolęd. Wydarzenie społeczne może budować relacje mieszkańców, lecz nie zastępuje uczestnictwa w liturgii ani osobistej modlitwy.

Odpust w kościele św. Stanisława Kostki w Żmigrodzie

Odpust św. Stanisława Kostki w Żmigrodzie jest związany z neogotyckim, ceglanym kościołem pomocniczym, zbudowanym w latach 1854-1861 jako świątynia ewangelicka według projektu Hermanna Friedricha Waesemanna. Kościół znajduje się w Żmigrodzie na Dolnym Śląsku, nie w Nowym Żmigrodzie na Podkarpaciu.

Jaką historię ma dawny kościół ewangelicki?

Kościół św. Stanisława Kostki powstał na planie krzyża łacińskiego jako budowla jednonawowa z cegły. Ma wieżę od wschodu wtopioną w korpus, belkowe stropy oraz sklepienia gwiaździste. Po wojnie świątynię zamknięto.

Staraniem ks. Antoniego Kułagi CM budynek przyznano parafii, a 26 listopada 1972 roku rekonsekrowano go pod wezwaniem św. Stanisława Kostki. To ważna data dla historii miejsca i dla Zgromadzenia Misji, które prowadzi parafię w Żmigrodzie od 1945 roku według materiałów archiwalnych.

• Lata 1854-1861 - wtedy powstał kościół jako świątynia ewangelicka.
• Hermann Friedrich Waesemann - jest wskazywany jako projektant neogotyckiej budowli.
• Kościół ceglany - jego forma odróżnia go od trójnawowej bazyliki Trójcy Świętej.
• 26 listopada 1972 roku - wtedy nastąpiła rekonsekracja kościoła pod obecnym wezwaniem.
• Ks. Antoni Kułaga CM - jego starania wiążą się z przekazaniem świątyni parafii.

Czy bierzmowanie i niedzielne Msze odbywają się w kościele Kostki?

Według archiwalnej strony parafii z 2022 roku w kościele św. Stanisława Kostki młodzież przyjmowała bierzmowanie, a niedzielne Msze odprawiano tam od maja do listopada. Nie należy jednak przenosić tej informacji automatycznie na obecny rok.

Aktualna karta Archidiecezji Wrocławskiej potwierdza istnienie kościoła pomocniczego, ale nie podaje godzin liturgii w tej świątyni. Przed przyjazdem najlepiej sprawdzić bieżące ogłoszenia w gablocie przy kościele, podczas niedzielnych ogłoszeń duszpasterskich albo na karcie parafii archidiecezji.

Kościół pomocniczy jest częścią większej sieci miejsc modlitwy. Zestawienie świątyń poza Żmigrodem zawiera artykuł kaplice parafii w Borku, Borzęcinie i Kliszkowicach.

Czy odpust parafialny może być w niedzielę?

Tak, liturgiczne wspomnienie św. Stanisława Kostki pozostaje 18 września, ale zewnętrzne obchody odpustu parafialnego mogą odbyć się w najbliższą niedzielę. Ułatwia to udział osobom pracującym, rodzinom i mieszkańcom miejscowości należących do parafii.

Kto ustala dzień zewnętrznych obchodów?

O dniu parafialnych obchodów informuje proboszcz poprzez ogłoszenia duszpasterskie. Nie należy zakładać z góry, że odpust w Żmigrodzie zawsze będzie celebrowany dokładnie 18 września albo zawsze w następującą po nim niedzielę.

Ogólne normy roku liturgicznego i kalendarza z 1969 roku pozwalają odróżnić sam dzień liturgiczny od zewnętrznego świętowania dla dobra wiernych. Ta praktyka nie zmienia patrona kościoła ani daty wspomnienia świętego.

• 18 września - jest stałą datą wspomnienia św. Stanisława Kostki w Polsce.
• Niedziela - może być dniem zewnętrznych obchodów odpustowych.
• Proboszcz - przekazuje parafianom decyzję dotyczącą programu danego roku.
• Ogłoszenia duszpasterskie - są właściwym miejscem dla bieżącej daty liturgii i nabożeństw.

Jak odróżnić datę liturgiczną od programu wydarzenia?

Datę liturgiczną można podać z góry: 18 września. Program wydarzenia jest zmienny, bo może obejmować inną godzinę Mszy, kazanie odpustowe, procesję lub tylko zwykłą celebrację liturgiczną.

W 2026 roku 18 września przypadł w piątek, a w 2027 roku przypadnie w sobotę. Te informacje kalendarzowe nie przesądzają jednak o tym, kiedy odbędą się lokalne obchody w Żmigrodzie.

Jakie warunki trzeba spełnić, aby otrzymać odpust?

Do odpustu zupełnego potrzebne są: wykonanie czynności odpustowej, spowiedź sakramentalna, Komunia Święta, modlitwa w intencjach Ojca Świętego oraz pełne oderwanie od przywiązania do jakiegokolwiek grzechu. Takie zasady podaje Enchiridion Indulgentiarum Penitencjarii Apostolskiej z 1999 roku.

Jak przejść przez warunki odpustu krok po kroku?

Najpierw trzeba ustalić, jaka czynność odpustowa jest związana z danym dniem lub miejscem. Przy uroczystości tytułu kościoła znaczenie ma pobożne nawiedzenie świątyni, a potem spełnienie zwykłych warunków duchowych.

1. Wybierz czynność odpustową - na przykład pobożnie nawiedź kościół związany z uroczystością jego tytułu.
2. Przystąp do spowiedzi - sakrament pojednania usuwa winę grzechu, co odróżnia go od samego odpustu.
3. Przyjmij Komunię Świętą - jest ona wymagana przy każdym odpustie zupełnym.
4. Pomódl się w intencjach Ojca Świętego - można odmówić na przykład Ojcze nasz i Zdrowaś Maryjo.
5. Wzbudź wolność od przywiązania do grzechu - chodzi o szczere nastawienie serca, a nie o formalne odhaczenie punktów.
6. Ofiaruj odpust za siebie albo za zmarłego - KPK kan. 994 nie przewiduje ofiarowania go za inną osobę żyjącą.

Odpust nie jest zapłatą za praktykę religijną ani gwarancją określonego przeżycia. Jeśli ktoś ma wątpliwość dotyczącą własnej sytuacji sumienia, rozsądnie jest porozmawiać ze spowiednikiem.

Czy można uzyskać odpust zupełny bez spowiedzi?

Nie, gdy ktoś potrzebuje sakramentalnego pojednania, spowiedź należy do zwykłych warunków odpustu zupełnego. Enchiridion dopuszcza jej odbycie w czasie bliskim wykonaniu czynności odpustowej, tradycyjnie wskazywanym jako około 20 dni przed albo po niej.

Jedna spowiedź może wystarczyć do kilku odpustów zupełnych, lecz Komunię Świętą i modlitwę w intencjach Ojca Świętego należy podjąć przy każdym odpustie osobno. Choroba lub niemożność wyjścia z domu wymaga indywidualnego rozeznania z duszpasterzem, a nie domyślania się zasad.

Czym różni się odpust zupełny od odpustu cząstkowego?

Odpust zupełny obejmuje całkowite darowanie kary doczesnej, natomiast odpust cząstkowy - częściowe. KKK 1471 nie podaje tego w rachunku dni ani lat, ponieważ sens odpustu nie polega na mierzeniu łaski ludzkim zegarem.

Element	Odpust zupełny	Odpust cząstkowy
Zakres	Całkowite darowanie kary doczesnej.	Częściowe darowanie kary doczesnej.
Warunki	Wymaga czynności odpustowej i zwykłych warunków duchowych.	Jest związany z pobożną czynnością wskazaną przez Kościół.
Częstotliwość	Zasadniczo jeden raz dziennie.	Może być uzyskiwany wielokrotnie w ciągu dnia.
Znaczenie	Nie zastępuje spowiedzi ani nawrócenia.	Nie jest „mniejszą spowiedzią”, lecz inną praktyką Kościoła.

Czy odpust można ofiarować za zmarłych?

Tak, odpust można uzyskać dla siebie albo ofiarować za zmarłych na sposób wstawiennictwa, co potwierdza KPK kan. 994 oraz KKK 1479. Nie można go przekazać innej żyjącej osobie.

Ta praktyka wyraża modlitwę za zmarłych, a nie pewność o konkretnym losie danej osoby. Kościół zachęca do ufnej modlitwy, pozostawiając osąd Bogu.

• Za siebie - odpust można uzyskać dla własnego dobra duchowego.
• Za zmarłego - odpust można ofiarować na sposób wstawiennictwa.
• Za osobę żyjącą - odpustu nie przekazuje się innej osobie żyjącej.
• Za chorych - można modlić się za nich, ale zasady odpustu wymagają odrębnego rozeznania ich możliwości.

Dwa odpusty parafii - Trójca Święta i św. Stanisław Kostka

Parafia Trójcy Świętej w Żmigrodzie ma dwa związane z jej kościołami odpusty: główny w Uroczystość Najświętszej Trójcy oraz drugi 18 września, w święto św. Stanisława Kostki. W 2027 roku Uroczystość Najświętszej Trójcy przypada 23 maja.

Jak porównać oba odpusty parafii?

Oba dni mają inne wezwania i inne miejsca odniesienia, ale dotyczą tej samej parafii. Pierwszy łączy się z kościołem parafialnym Trójcy Świętej, drugi z kościołem pomocniczym św. Stanisława Kostki.

Odpust	Patron lub tytuł	Termin	Miejsce w Żmigrodzie
Główny	Uroczystość Najświętszej Trójcy	Niedziela po Zesłaniu Ducha Świętego.	Kościół Trójcy Świętej.
Drugi	Św. Stanisław Kostka	18 września.	Kościół św. Stanisława Kostki.

• Trójca Święta - stanowi tytuł głównego kościoła parafialnego.
• Św. Stanisław Kostka - jest patronem kościoła pomocniczego i drugiego odpustu.
• 23 maja 2027 roku - wtedy przypada Uroczystość Najświętszej Trójcy.
• 18 września - to niezmienna data święta św. Stanisława Kostki.

Jak tradycje parafialne łączą się z kalendarzem modlitwy?

Archiwalne materiały parafialne wspominają między innymi nowennę do Matki Bożej Nieustającej Pomocy w środy, nabożeństwa maryjne oraz okresowe wydarzenia wspólnotowe. Nie oznacza to automatycznie, że ich aktualny program jest taki sam.

Historyczny opis środowej modlitwy znajduje się w materiale nowenna do Matki Bożej Nieustającej Pomocy w środy. Przy planowaniu wizyty zawsze pierwszeństwo mają bieżące ogłoszenia parafii i karta Archidiecezji Wrocławskiej.

Jak sprawdzić aktualny program odpustu?

Aktualny program odpustu 18 września należy sprawdzać w ogłoszeniach Parafii Trójcy Świętej oraz na karcie Archidiecezji Wrocławskiej. Nie ma działającej oficjalnej strony parafialnej z pewnym, bieżącym programem, dlatego archiwalne godziny Mszy nie są bezpieczną podstawą planowania wizyty.

Gdzie szukać wiarygodnej informacji przed przyjazdem?

Najpierw należy sprawdzić kartę parafii na stronie Archidiecezji Wrocławskiej. Drugim źródłem są ogłoszenia w gablocie przy kościele i komunikaty odczytywane w niedzielę poprzedzającą święto.

1. Sprawdź kartę Archidiecezji Wrocławskiej - zawiera aktualne dane organizacyjne Parafii Trójcy Świętej.
2. Przeczytaj ogłoszenia parafialne - mogą wskazać datę zewnętrznych obchodów i program liturgii.
3. Zobacz gablotę przy kościele - lokalne informacje często pojawiają się tam przed większymi uroczystościami.
4. Potwierdź szczegóły telefonicznie w kancelarii - kontaktuj się z kancelarią parafii, nie z tym niezależnym serwisem.

Dlaczego nie należy korzystać z dawnych godzin Mszy?

Dawna strona parafii podawała część informacji organizacyjnych, lecz rozkład nabożeństw może się zmienić nawet w ciągu jednego roku. Dotyczy to szczególnie Mszy odpustowej, procesji, spowiedzi i liturgii w kościele św. Stanisława Kostki.

Najbezpieczniejsza zasada jest prosta: data święta św. Stanisława Kostki pozostaje 18 września, a godzinę i formę obchodów trzeba potwierdzić przed wizytą w aktualnym źródle.

• Archiwalna informacja - może pomóc poznać historię, ale nie zastępuje bieżącego programu.
• Godzina Mszy - wymaga aktualnego potwierdzenia przez parafię lub archidiecezję.
• Procesja i nabożeństwa - zależą od programu ustalonego na konkretny rok.
• Adres parafii - według Archidiecezji Wrocławskiej to ul. Kościelna 1, 55-140 Żmigród.

Najczęściej zadawane pytania

Kiedy odpust w 2026?

Święto św. Stanisława Kostki w 2026 roku przypadło 18 września, w piątek. Zewnętrzne obchody parafialne mogły odbyć się w innym terminie, dlatego szczegółowy program należy ustalać na podstawie ogłoszeń z danego roku.

Czym się różni odpust zupełny od spowiedzi?

Spowiedź jest sakramentem, w którym Bóg odpuszcza grzechy co do winy. Odpust dotyczy kary doczesnej za grzechy już odpuszczone, dlatego nie zastępuje sakramentu pojednania.

Czy na odpust trzeba przyjść do konkretnego kościoła?

Przy odpuście związanym z tytułem kościoła znaczenie ma pobożne nawiedzenie świątyni noszącej dane wezwanie. Dla święta 18 września w Żmigrodzie odniesieniem jest kościół św. Stanisława Kostki.

Ile razy dziennie można uzyskać odpust zupełny?

Zasadniczo odpust zupełny można uzyskać raz dziennie. Wyjątek dotyczący zagrożenia życia opisują normy szczegółowe Penitencjarii Apostolskiej, natomiast odpust cząstkowy można uzyskiwać wielokrotnie.

Czy odpust można uzyskać dla innej żyjącej osoby?

Nie, Kodeks Prawa Kanonicznego pozwala uzyskać odpust dla siebie albo ofiarować go za zmarłych. Za osoby żyjące można się modlić, ale nie można im przekazać własnego odpustu.

Czy osoba chora może uczestniczyć duchowo w odpuście?

Osoba, która nie może przybyć do kościoła z powodu choroby, powinna omówić swoją sytuację z kapłanem odwiedzającym chorych lub ze spowiednikiem. Enchiridion Indulgentiarum przewiduje rozwiązania dla osób rzeczywiście niezdolnych do spełnienia zwykłych warunków.

Źródła i literatura

Źródła kościelne i prawne

1. Katechizm Kościoła Katolickiego, nr 1471-1479, wydanie polskie, 1994.
2. Kodeks Prawa Kanonicznego, kan. 992-997, 1983.
3. Paweł VI, Indulgentiarum doctrina, 1967.

Źródła lokalne

1. Archidiecezja Wrocławska - Parafia Trójcy Świętej w Żmigrodzie, odczyt 27 października 2026.
2. Kościół św. Stanisława Kostki w Żmigrodzie, opis historii i architektury.