Żmigród a Nowy Żmigród - nie pomyl dwóch miejscowości

Opracował: Paweł Kubacki · aktualizacja 28.10.2026

Zawartość tekstu

Nowy Żmigród i Żmigród to dwie różne miejscowości w dwóch województwach. Żmigród leży w województwie dolnośląskim, w powiecie trzebnickim, ma kod pocztowy 55-140, a jego parafia Trójcy Świętej należy do archidiecezji wrocławskiej. Nowy Żmigród leży w województwie podkarpackim i ma własną gminę, urząd i parafię w innej diecezji. Przynależność obu miejscowości potwierdza rejestr TERYT prowadzony przez GUS.

Czym różni się Żmigród od Nowego Żmigrodu?

Żmigród i Nowy Żmigród różnią się województwem, powiatem, gminą, kodem pocztowym i diecezją. Żmigród to miasto w województwie dolnośląskim (powiat trzebnicki, kod 55-140). Nowy Żmigród to miejscowość i siedziba gminy w województwie podkarpackim. Ich jedyny wspólny element to brzmienie nazwy. Podział administracyjny obu miejscowości podaje rejestr TERYT prowadzony przez GUS.

Mieszkam w Trzebnicy, a Żmigród znam od dziecka. Mimo to wystarczy wpisać w wyszukiwarkę samo „Żmigród”, żeby na pierwszym ekranie pomieszały się wyniki z Dolnego Śląska i z Podkarpacia. Mapy, kontakty do urzędów, ogłoszenia, wydarzenia. Jeden źle wybrany wynik wystarczy, żeby list, wniosek albo prośba o dokument trafiły na drugi koniec Polski.

Żmigród: dolnośląskie, powiat trzebnicki

Żmigród to miasto w województwie dolnośląskim, w powiecie trzebnickim, w Dolinie Baryczy. Miasto ma kod pocztowy 55-140 i dawną niemiecką nazwę Trachenberg. Jego główny kościół to kościół Trójcy Świętej z wieżą, która po budowie zaczęła się przechylać. Więcej o samym mieście przeczytasz w tekście Żmigród: przewodnik po mieście.

Nowy Żmigród: województwo podkarpackie

Nowy Żmigród to miejscowość i gmina w województwie podkarpackim. Działa tam osobny urząd gminy, osobny Biuletyn Informacji Publicznej i parafia należąca do innej diecezji niż wrocławska. Ten serwis nie opisuje Nowego Żmigrodu. Powiat, gminę i identyfikator sprawdzisz w rejestrze TERYT GUS, wpisując pełną nazwę „Nowy Żmigród”.

Stary Żmigród: trzecia nazwa, która myli

Stary Żmigród to kolejna miejscowość o podobnej nazwie, którą rejestr TERYT wymienia osobno. Przydział do gminy i powiatu sprawdzisz w tym samym rejestrze. Nie ma ona nic wspólnego z dolnośląskim Żmigrodem. Żeby było trudniej, w parafii Trójcy Świętej w Żmigrodzie leży wieś Żmigródek, czyli czwarta podobna nazwa. Ta jednak naprawdę należy do dolnośląskiego Żmigrodu.

Tabela porównawcza: Żmigród i Nowy Żmigród

Poniższe zestawienie obejmuje tylko dane, które mają potwierdzone źródło. Tam, gdzie liczby lub nazwy trzeba wziąć z rejestru, tabela wskazuje, gdzie ich szukać.

Cecha	Żmigród	Nowy Żmigród
Województwo	dolnośląskie	podkarpackie
Powiat	trzebnicki	według rejestru TERYT GUS
Kod pocztowy	55-140	według spisu kodów Poczty Polskiej
Diecezja	archidiecezja wrocławska, dekanat Prusice	inna diecezja, według jej katalogu parafii
Region	Dolina Baryczy	Podkarpacie
Dawna nazwa niemiecka	Trachenberg	nie dotyczy tego serwisu

Źródła tabeli: rejestr TERYT GUS (2026) oraz strona parafii Trójcy Świętej w katalogu archidiecezji wrocławskiej (odczyt 27.10.2026).

W skrócie, zanim cokolwiek wyślesz albo zaplanujesz trasę:

• Żmigród z kodem 55-140 leży w województwie dolnośląskim, w powiecie trzebnickim.
• Nowy Żmigród jest osobną gminą w województwie podkarpackim.
• Stary Żmigród to jeszcze inna miejscowość, wymieniona w rejestrze TERYT osobno.
• Żmigródek to wieś należąca do parafii Trójcy Świętej w dolnośląskim Żmigrodzie.
• Trachenberg to dawna niemiecka nazwa wyłącznie dolnośląskiego Żmigrodu.

Ile Nowy Żmigród ma mieszkańców?

Aktualną liczbę mieszkańców Nowego Żmigrodu podaje GUS w Banku Danych Lokalnych (bdl.stat.gov.pl), osobno dla gminy Nowy Żmigród i dla samej miejscowości. Nie przepisuję tu liczb, bo GUS aktualizuje je co roku i każda dana ma swoją datę stanu. Z tego samego źródła i z tą samą datą porównasz obie gminy.

Gdzie GUS podaje liczbę mieszkańców gminy Nowy Żmigród?

Liczbę mieszkańców znajdziesz w Banku Danych Lokalnych GUS, w kategorii poświęconej ludności. Wybierasz tam jednostkę terytorialną na poziomie gminy. Jeśli wpiszesz samo „Żmigród”, wyszukiwarka BDL pokaże kilka jednostek, więc zwróć uwagę na województwo przy każdej z nich.

1. Otwórz Bank Danych Lokalnych GUS i wybierz dane dotyczące ludności.
2. W wyborze jednostki terytorialnej wpisz pełną nazwę gminy, a nie samo „Żmigród”.
3. Sprawdź województwo przy wyniku: podkarpackie oznacza Nowy Żmigród, dolnośląskie oznacza Żmigród.
4. Zaznacz obie gminy naraz, jeśli chcesz je porównać w jednej tabeli i z jedną datą.
5. Zapisz rok stanu danych, bo przy kolejnej aktualizacji liczby się zmienią.

Który Żmigród jest większy?

To zależy, co porównujesz: samo miasto lub wieś, czy całą gminę. Odpowiedź da wyłącznie jedno zestawienie z BDL GUS dla obu gmin, z tym samym rokiem. Dla skali po stronie dolnośląskiej: parafia Trójcy Świętej w Żmigrodzie liczyła według dawnej strony parafii ok. 8970 mieszkańców. Ten opis pochodzi sprzed mniej więcej 2013 roku.

Co porównujesz	Żmigród (dolnośląskie)	Nowy Żmigród (podkarpackie)
Ludność gminy	BDL GUS, gmina Żmigród	BDL GUS, gmina Nowy Żmigród
Ludność samej miejscowości	BDL GUS, miasto Żmigród	BDL GUS, miejscowość Nowy Żmigród
Data stanu	ten sam rok dla obu	ten sam rok dla obu

Jakie są godziny otwarcia Urzędu Gminy Nowy Żmigród?

Godziny otwarcia Urzędu Gminy Nowy Żmigród podaje sam urząd w swoim Biuletynie Informacji Publicznej i na stronie Gminy Nowy Żmigród. Ten serwis nie jest stroną żadnego urzędu i nie podaje godzin ani telefonów. Zapytania typu „ug nowy żmigród” albo „gmina nowy żmigród kontakt” dotyczą wyłącznie Podkarpacia, a nie dolnośląskiego Żmigrodu.

Gdzie sprawdzić kontakt do Gminy Nowy Żmigród?

Kontakt do Gminy Nowy Żmigród sprawdzisz najpierw w BIP tej gminy. To urzędowe źródło, które z mocy prawa zawiera dane urzędu. Strony z ogólnymi katalogami firm często podają przestarzałe numery albo mieszają oba Żmigrody.

• BIP Gminy Nowy Żmigród podaje dane urzędu, godziny pracy i skład władz gminy.
• Strona internetowa Gminy Nowy Żmigród publikuje aktualności i komunikaty dla mieszkańców.
• Rejestr TERYT GUS potwierdza, że chodzi o gminę w województwie podkarpackim.
• Pieczęć i nagłówek każdego pisma z urzędu zawierają kod pocztowy, po którym od razu rozpoznasz właściwą gminę.

Gdzie szukać urzędu w dolnośląskim Żmigrodzie?

Urząd właściwy dla Żmigrodu w powiecie trzebnickim prowadzi własny BIP. Tam znajdziesz jego adres i godziny pracy. Przy wyszukiwaniu dopisz „powiat trzebnicki” albo „55-140”, bo samo „urząd Żmigród” często pokazuje wyniki z Podkarpacia.

Jak odróżnić BIP obu gmin?

Biuletyny odróżnisz w trzech krokach: po nazwie gminy w nagłówku, po kodzie pocztowym w adresie urzędu i po województwie w danych jednostki. Kod 55-140 oznacza zawsze Żmigród dolnośląski. Każdy inny kod przy nazwie „Żmigród” powinien wzbudzić czujność.

Kiedy są dni Nowego Żmigrodu?

Termin dni Nowego Żmigrodu co roku ustala i ogłasza Gmina Nowy Żmigród na swojej stronie i w komunikatach. Nie podaję daty, bo zmienia się ona z roku na rok, a w tym serwisie nie ma potwierdzonego programu. Imprezy w dolnośląskim Żmigrodzie, na przykład odpust Trójcy Świętej, to zupełnie inne wydarzenia w innym regionie.

Gdzie sprawdzić kalendarz imprez w Nowym Żmigrodzie?

Kalendarz imprez sprawdzisz na stronie Gminy Nowy Żmigród i w jej oficjalnych kanałach. Przy każdym plakacie i każdym wydarzeniu w mediach społecznościowych zwróć uwagę na trzy rzeczy:

• Województwo w opisie wydarzenia: podkarpackie oznacza Nowy Żmigród, dolnośląskie oznacza Żmigród.
• Organizator: gmina, ośrodek kultury albo parafia z pełną nazwą miejscowości.
• Adres miejsca imprezy wraz z kodem pocztowym.
• Datę publikacji ogłoszenia, bo stare plakaty z poprzednich lat długo krążą w sieci.

Kiedy jest odpust w dolnośląskim Żmigrodzie?

Odpust parafii Trójcy Świętej w Żmigrodzie przypada w Uroczystość Najświętszej Trójcy, czyli w niedzielę po Zesłaniu Ducha Świętego. W 2027 roku będzie to 23 maja, bo Wielkanoc wypada wtedy 28 marca. Program odpustu ogłasza parafia, więc godziny sprawdzisz w ogłoszeniach parafialnych albo w kancelarii.

Dawna strona parafii z 2022 roku wspominała też o drugim odpuście, 18 września, w kościele św. Stanisława Kostki. To dawny kościół ewangelicki z lat 1854-1861, rekonsekrowany 26 listopada 1972 roku. Opis obu świątyń znajdziesz w tekście co zobaczyć w Żmigrodzie.

Parafie w obu miejscowościach: nie pomyl kancelarii

Parafia Trójcy Świętej w Żmigrodzie (ul. Kościelna 1, 55-140 Żmigród) należy do archidiecezji wrocławskiej i dekanatu Prusice. Od 1945 roku prowadzą ją księża misjonarze ze Zgromadzenia Misji (CM). Nowy Żmigród na Podkarpaciu należy do innej diecezji. Zanim poprosisz o świadectwo chrztu albo inny dokument, sprawdź diecezję w jej katalogu parafii.

Parafia rzymskokatolicka pw. Trójcy Świętej w Żmigrodzie, ul. Kościelna 1, 55-140 Żmigród, dekanat Prusice. Archidiecezja Wrocławska, katalog parafii, odczyt 27.10.2026

Parafia Trójcy Świętej w Żmigrodzie: archidiecezja wrocławska

Parafia Trójcy Świętej obejmuje Żmigród i okoliczne wsie. Według strony archidiecezji proboszczem jest ks. Jerzy Tyrak CM, a wikariuszem ks. Robert Iskrzycki CM. Do parafii należą m.in.:

• Żmigród, z kościołem parafialnym Trójcy Świętej i kościołem pomocniczym św. Stanisława Kostki.
• Bychowo, z kościołem filialnym św. Jana Nepomucena.
• Borki, Borzęcin i Kliszkowice, z kaplicami, w których odprawia się niedzielne Msze.
• Grądzik, Karnice, Marzęcin, Nowe Domy, Węglewo i Żmigródek.

Pełną listę świątyń i kaplic opisuję w tekście parafia Trójcy Świętej w Żmigrodzie: kościoły i miejscowości. O tym, kto od powojnia prowadzi parafię, mówi zdanie z jej dawnej strony:

„Posługę duszpasterską spełniają Konfratrzy naszego Zgromadzenia od 1945 roku” dawna strona parafii Trójcy Świętej w Żmigrodzie, zrzut archiwalny z maja 2022 r.

Godziny Mszy według strony archidiecezji wrocławskiej, stan na październik 2026:

• Niedziele w Żmigrodzie: 7:00, 9:00, 10:30, 12:00 i 18:30.
• Niedziele w kaplicach: Borek 8:00, Borzęcin 9:30, Kliszkowice 12:50.
• Dni powszednie w Żmigrodzie: 8:00 i 18:30.

Przed przyjazdem sprawdź aktualny rozkład w tekście godziny Mszy w Żmigrodzie albo bezpośrednio na stronie archidiecezji.

Nowy Żmigród: inna diecezja i inny katalog parafii

Parafia w Nowym Żmigrodzie nie należy do archidiecezji wrocławskiej. Jej wezwanie, adres i godziny kancelarii podaje katalog parafii diecezji, na której terenie leży Nowy Żmigród. Tam też kieruj każdą sprawę dotyczącą tej parafii.

Jak znaleźć właściwą parafię do dokumentów?

Zacznij od miejsca sakramentu, a nie od nazwy miejscowości. Świadectwo chrztu wystawia parafia, w której przyjąłeś chrzest. Dlatego najpierw ustal pełny adres tej parafii, a dopiero potem pisz albo dzwoń.

1. Sprawdź w dokumentach rodzinnych, w której miejscowości i w którym województwie odbył się chrzest.
2. Znajdź parafię w katalogu właściwej diecezji: dla Żmigrodu dolnośląskiego jest to archidiecezja wrocławska.
3. Porównaj kod pocztowy: parafia Trójcy Świętej ma adres ul. Kościelna 1, 55-140 Żmigród.
4. Zapytaj w kancelarii o potrzebne dane i sposób odbioru. Praktyka parafii bywa różna.
5. W korespondencji podaj pełne dane i adres zwrotny. Ofiara za dokument jest w Kościele dobrowolna.

Tekst ma charakter informacyjny i nie zastępuje informacji z kancelarii parafii, do której się zwracasz.

Jak nie pomylić miejscowości: adres, kod pocztowy, TERYT

Pomyłkę najłatwiej wykluczyć czterema elementami adresu: województwem, powiatem, kodem pocztowym i identyfikatorem TERYT. Dla Żmigrodu dolnośląskiego jest to województwo dolnośląskie, powiat trzebnicki i kod 55-140. Kod podaje m.in. archidiecezja wrocławska w adresie parafii Trójcy Świętej (odczyt 27.10.2026). Każdy inny kod oznacza inną miejscowość.

1. Dopisuj powiat albo województwo do nazwy w nawigacji, na przykład „Żmigród, powiat trzebnicki”.
2. Sprawdzaj kod pocztowy: Żmigród dolnośląski ma 55-140.
3. Przy dokumentach urzędowych porównuj identyfikator miejscowości z rejestru TERYT GUS.
4. W korespondencji z parafią podawaj pełny adres z kodem i ulicą.
5. Przed wysłaniem pisma przeczytaj nagłówek strony, z której przepisujesz dane.

Kod 55-140 i powiat trzebnicki w adresie

Kod 55-140 to najprostszy test. Jeśli na kopercie, w formularzu albo w BIP widzisz nazwę „Żmigród” bez tego kodu, sprawdź jeszcze raz, o którą miejscowość chodzi. Dopisek „powiat trzebnicki” usuwa resztę wątpliwości.

Nawigacja i mapy: na co uważać przy wpisywaniu „Żmigród”

Aplikacje nawigacyjne podpowiadają nazwy według popularności i Twojej lokalizacji, więc pierwsza podpowiedź nie zawsze jest właściwa. Zapytania w rodzaju „nowy żmigród mapa google”, „nowy żmigród trasa” czy „żmigród podkarpackie” prowadzą na Podkarpacie. Jeśli jedziesz do kościoła Trójcy Świętej, wpisz „Kościelna 1, 55-140 Żmigród” i zanim ruszysz, sprawdź województwo na podglądzie trasy.

Czym jest identyfikator TERYT?

Identyfikator TERYT to urzędowy kod miejscowości w Krajowym Rejestrze Urzędowym Podziału Terytorialnego Kraju, który prowadzi GUS. Ma trzy cechy: każda miejscowość ma swój kod, kod wskazuje gminę i powiat, a urzędy używają go w rejestrach. Dlatego Żmigród, Nowy Żmigród i Stary Żmigród, choć brzmią podobnie, mają w TERYT różne identyfikatory. Sprawdzisz je w wyszukiwarce eteryt.stat.gov.pl.

Skąd podobne nazwy i czy coś je łączy?

Nazwę dolnośląskiego Żmigrodu tradycja łączy z „grodem żmij”, a w herbie miasta jest smok. Najstarsza wzmianka o osadzie, zapisanej jako „Zunigrod”, pochodzi z bulli papieża Hadriana IV z 1155 roku. Nie znam źródła językoznawczego, które wywodziłoby obie nazwy z jednego pnia, dlatego ich wspólnego pochodzenia tu nie zakładam.

Skąd się wzięła nazwa Żmigród?

Nazwa dolnośląskiego miasta kojarzy się z „grodem żmij”, a herbowy smok wziął się z tego skojarzenia. W czasach pruskich i niemieckich miasto nosiło nazwę Trachenberg. Szerzej opisuję to w tekście skąd nazwa Żmigrodu i smok w herbie. Najważniejsze daty z historii miasta:

• 1155: bulla papieża Hadriana IV wymienia osadę „Zunigrod”.
• 1253: Henryk III Biały lokuje miasto.
• 1597: kładzie się kamień węgielny pod obecny kościół Trójcy Świętej, fundacji Adama von Schaffgotscha.
• 1813: w pałacu Hatzfeldtów powstaje protokół trachenberski, nazwany od niemieckiej nazwy miasta.
• 1945: Żmigród wraca do Polski, a parafię obejmują księża misjonarze.

Czy obie miejscowości mają wspólną historię?

Nie, według źródeł, z których korzystam, nic ich nie łączy. Dolnośląski Żmigród przez wieki należał do Śląska i nosił niemiecką nazwę Trachenberg. Po 1945 roku zamieszkali w nim ludzie z Wielkopolski i z dawnych Kresów, z okolic Lwowa, Tarnopola i z Wileńszczyzny. Historia Nowego Żmigrodu toczyła się na Podkarpaciu i ma własnych badaczy, do których odsyłam.

Najczęściej zadawane pytania

Jakie są najnowsze wiadomości z Gminy Nowy Żmigród?

Aktualności z Gminy Nowy Żmigród publikuje sama gmina na swojej stronie i w BIP. Ten serwis opisuje Żmigród w województwie dolnośląskim i nie zbiera wiadomości z Podkarpacia. Jeśli szukasz komunikatów urzędu, sprawdź nagłówek strony: powinien zawierać nazwę „Nowy Żmigród” i województwo podkarpackie.

Czy Żmigród leży na Podkarpaciu?

Nie. Żmigród to miasto w województwie dolnośląskim, w powiecie trzebnickim, z kodem pocztowym 55-140. Na Podkarpaciu leży Nowy Żmigród, czyli osobna miejscowość i osobna gmina.

Czy Nowy Żmigród należy do archidiecezji wrocławskiej?

Nie. Do archidiecezji wrocławskiej i dekanatu Prusice należy parafia Trójcy Świętej w dolnośląskim Żmigrodzie. Nowy Żmigród leży w innej diecezji, więc dane jego parafii sprawdzisz w katalogu tej diecezji.

Gdzie sprawdzić godziny Mszy w Żmigrodzie dolnośląskim?

Godziny Mszy podaje strona parafii Trójcy Świętej w katalogu archidiecezji wrocławskiej. Według stanu z października 2026 roku niedzielne Msze w Żmigrodzie są o 7:00, 9:00, 10:30, 12:00 i 18:30, a w dni powszednie o 8:00 i 18:30. Przed przyjazdem w święto albo w wakacje sprawdź, czy rozkład się nie zmienił.

Czy Żmigródek to to samo co Żmigród?

Nie. Żmigródek to wieś, która należy do parafii Trójcy Świętej w Żmigrodzie, ale jest osobną miejscowością. Wymieniają ją zarówno strona archidiecezji wrocławskiej, jak i opis parafii w Wikipedii.

Jak nazywał się dolnośląski Żmigród po niemiecku?

Dolnośląski Żmigród nosił niemiecką nazwę Trachenberg. Od niej pochodzi nazwa protokołu trachenberskiego z 1813 roku, a także podpis XVIII-wiecznej ryciny Friedricha Bernharda Wernera „Kirch u. Bethaus in Trachenberg”. Nazwa Trachenberg nie dotyczy Nowego Żmigrodu.

Czy parafiazmigrod.com.pl to oficjalna strona parafii?

Nie. To niezależny przewodnik po kościele Trójcy Świętej i Żmigrodzie, który piszę jako osoba świecka. Sprawy parafialne, takie jak intencje, dokumenty czy zapisy, załatwiasz bezpośrednio w kancelarii parafii. Jej adres i dane kontaktowe podaje archidiecezja wrocławska.

Źródła i literatura

1. Archidiecezja Wrocławska, parafia pw. Trójcy Świętej w Żmigrodzie (odczyt 27.10.2026): adres, dekanat, duszpasterze, godziny Mszy.
2. GUS, rejestr TERYT (2026): miejscowości Żmigród, Nowy Żmigród i Stary Żmigród.
3. GUS, Bank Danych Lokalnych (2026): ludność gmin.
4. Biuletyn Informacji Publicznej Gminy Nowy Żmigród (2026): dane urzędu i godziny pracy.
5. Wikipedia, Żmigród (2026): wzmianka z 1155 r., lokacja 1253 r., protokół trachenberski.
6. Wikipedia, Parafia Trójcy Świętej w Żmigrodzie (2026): zasięg parafii, księża misjonarze.
7. Wikipedia, Kościół św. Stanisława Kostki w Żmigrodzie (2026): budowa w latach 1854-1861, rekonsekracja w 1972 r.
8. Dawna strona parafii Trójcy Świętej w Żmigrodzie, parafiazmigrod.com.pl, zrzut Internet Archive z maja 2022 r.: historia parafii, odpusty, liczba wiernych.
9. Zdjęcie wyróżniające: Pnapora, CC BY-SA 3.0, Wikimedia Commons, strona pliku.